Uczta dla duszy

Na chwilę oderwałam się od świątecznych książek, żeby odetchnąć przyjemną powieścią "Wszystko wina kota!" Agnieszki Lingas-Łoniewskiej. Polecano mi ją na wielu grupach, argumentując, że to świetna pozycja na miłe spędzenie czasu. Podobnych recenzji spotykałam wiele i nie zawsze zgadzały się potem z moimi odczuciami. Mimo wszystko, sama chciałam się przekonać czy książka z kotem na okładce spełni moje oczekiwania. 

Z czystym sumieniem mogę stwierdzić, że tak!

Główną bohaterką jest Lidia Makowska, popularna pisarka ukrywająca się pod pseudonimem Róża Mak. Najsłynniejsza w kraju autorka ukrywa się przed światem, nie chcąc, żeby ktokolwiek burzył jej święty spokój. To, czego potrzebuje, ma wokół siebie: trzy wspaniałe przyjaciółki i kota, który chadza własnymi drogami. I to właśnie przez uroczego czworonożnego rudzielca uciekającego do mieszkania za ścianą, Lidka poznaje sąsiada - mężczyznę o wyglądzie surfera, który coraz bardziej zaczyna gościć w jej myślach, i to nie tylko tych grzecznych. W dodatku Karolina, przyjaciółka i agentka w jednym, suszy głowę, by przy okazji premiery nowej książki ujawnić tożsamość Róży i zamknąć usta krytykom, a raczej krytykowi w osobie poczytnego blogera Jacka Sparrowa. 

Aby dwie osoby potrafiły ze sobą przetrwać życie, potrzebna jest szczerość, sztuka kompromisu, zaufanie. I poczucie humoru. To bardzo ważne, by umieć się razem śmiać. Gdy ludzie tego nie potrafią, są zagubieniu.

"Wszystko wina kota!" to napisana z humorem powieść o czterech kobietach i ich kłopotach z płcią przeciwną. Każda z nich boryka się z uczuciami na swój własny sposób, mogąc jednocześnie liczyć na wsparcie i rady pozostałych. Na szczęście postacie nie są przesadnie słodkie, ani do bólu idealne, popełniają błędy i muszą mierzyć się z konsekwencjami podejmowanych decyzji, co w czytelniku tylko wzbudza sympatię. Znajdują się w różnych etapach swojego życia, jedni dopiero budują związki, inni wcale o nich nie myślą, są też tacy, co tkwią w nich już długie lata. Pokazują, że miłość ma wiele twarzy i odcieni, nie zawsze jest cukierkowa i prowadzi do "żyli długo i szczęśliwie". Dzięki temu lektura wcale się nie nuży, wręcz przeciwnie, chce się więcej i więcej, aż do ostatniej strony.

Choć w książce dominuje humor, porusza również poważne tematy. Dzięki temu panuje w niej właściwa harmonia nieprzeciągająca fabuły na żadną ze stron. Wzruszających momentów także nie brakuje.  

Powieść napisana jest przystępnie, szybko przypadł mi do gusty styl autorki, który, dzięki narracji pierwszoosobowej pozwolił na związanie się z bohaterami i poznanie ich punktu widzenia na wydarzenia, którym nadają bieg swoimi działaniami.

Życie to nie tylko cholerne kwiatuszki. Czasami to pot, krew i łzy. I nie tylko romantyczne płatki róż. Czasami to tłusty i prosty hamburger. Tego chcę od życia i tego chcę od Ciebie.

"Wszystko wina kota!" to książka idealna na święta, urlop i każdy inny dzień roku. Naprawdę trudno się od niej oderwać, jak już raz usiądziecie z nią w fotelu, na kanapie czy gdziekolwiek chcecie, ciężko ją odłożyć. Zwłaszcza, że - i tu mały ukłon ze strony autorki w kierunku wszelkiej maści kociarzy - kot też ma coś do powiedzenia.

PS. Za modela służył uroczy kot mojej koleżanki o równie ujmującym imieniu - Figaro. 

PS2. Podczas sesji nie ucierpiały żadne zwierzęta ani ludzie.

Jeśli doświadcza się przemocy osobiście, nie jest tak prosto nienawidzić oprawcy, który przez większość czasu jest dla nas niczym dar z nieba. 

Lily Bloom obiecała sobie, że nie będzie taka jak matka. Zbyt wiele scen z dzieciństwa zapadło jej w pamięć, żeby pozwolić sobie na życie, które przynosiło niewiele ponad cierpienie. Dlatego młoda kobieta płynie dalej, przed siebie, żeby spełniać marzenia. Kiedy jednak los stawia na jej drodze Ryle'a, przystojnego lekarza, nic już nie będzie takie samo. Zwłaszcza, że jak spod ziemi pojawia się dawno niewidziany przyjaciel, Atlas, który znając przeszłość Lily, będzie widział to, co dla innych jest niewidoczne. 

To chyba najbardziej emocjonalna książka, jaką napisała Colleen. Zresztą sama, w posłowiu wyjaśnia powody jej powstania. Autorka składa nią hołd swojej dzielnej matce, która nie bacząc na reakcje otoczenia czy problemy finansowe, odeszła od męża, który o jeden raz za dużo podniósł na nią rękę. W trosce o dobro córek i z szacunku o ich przyszłe kontakty z ojcem, postanowiła się rozwieść. Hoover podkreśla, że dzięki tej trudnej decyzji, teraz, w dorosłym życiu pamięta tylko te dobre z nim chwile.

Lily nie miała takiego szczęścia. Matka trwała przy ojcu na dobre i na złe, nie bacząc na to jak sytuacja odbija się na córce. Pewnie dlatego w dniu pogrzebu taty, Lily nie znajduje żadnego dobrego słowa, które mogłoby go opisać. Kiedy ją poznajemy, kobieta wydaje się twardo stąpać po ziemi, wiedzieć czego chce i powoli do tego dążyć.

Od samego początku ją polubiłam. Kibicowałam jej związkowi z Ryle'em, ale kiedy pojawiły się kłopoty, sama zastanawiałam się co zrobi. Wszystkie okoliczności wskazywały, żeby podjęła tą jedyną, słuszną, ale serce wcale nie było tego pewne. Tak się dzieje, kiedy z rozumem mu nie po drodze. Lily próbowała usprawiedliwiać zachowanie ukochanego, ale wspomnienia dzieciństwa sprawiały, że przyszłość rysowała się w czarnych barwach. Nigdy nie byłam na miejscu dzieci i kobiet dotkniętych przemocą domową, dlatego nie mam pojęcia jak zachowałabym się w sytuacji Lily. Pewnie z tego powodu szanuję jej decyzję.

Ryle od początku wydaje się sympatyczny. Dla związku z Lily zmienia całe swoje dotychczasowe postępowanie. Brzmi jak w bajce? Do czasu. W dosłownie kilku sytuacjach jego porywczość bierze górę. A to za dużo dla Lily. Następuje litania przeprosin, błagań, które sprawiły, że w moich oczach Ryle przestał być mężczyzną, a stał kimś, kto nie zasługuje na bycie w związku z kimkolwiek. Trzeba jednak oddać autorce, że przedstawiła Ryle'a w sposób, który budzi cieplejsze uczucia. Do samego końca, mimo tego, co zrobił.

"Incydenty" nie pojawiały się co chwilę. Było to raczej kilka podbramkowych sytuacji, z których jednak tez składa się życie. Te przyjemniejsze dominowały w książce, ale to te mroczne silniej działały na emocje.

Na samym końcu końcu wydawcy umieścili informacje dla osób, które spotkały się z przemocą domową. Z problemem, który w  naszym społeczeństwie wciąż jest zamiatany pod dywan. Na szczęście są organizacje, które pomagają ofiarom, oczywiście, pod warunkiem, że te same tego chcą.

Muszę przyznać, że ciężko pisało mi się tę recenzję. Choć nigdy nie znalazłam się w takiej sytuacji jak bohaterka, czułam się, jakbym stała obok niej i przeżywała jej rozterki. "It ends with us" zostanie w mojej głowie na długo. Jest potwierdzeniem, że niektóre książki po prostu muszą powstać.

Po książki Moniki Szwai sięgam zawsze, kiedy potrzebuję przerywnika między cięższymi lekturami. Powieści tej autorki to świetny rozluźniacz, ciepła historia z gwarantowanym szczęśliwym zakończeniem. Tym razem nie do końca tak było skoro zostałam z dość sporym książkowym kacem.

"Zupa z ryby fugu" to historia dwóch młodych kobiet znajdujących się na zupełnie różnych etapach życia. Anita to rozpoczynająca karierę pani architekt, świeżo poślubiona żona Cypriana, która wskutek coraz większych nacisków ze strony teściowej, częściej zaczyna myśleć o dzieciach. Miranda dostaje się na swoją wymarzoną polonistykę i ani jej w głowie dylematy nieznanej jej, póki co mężatki. Wkrótce losy tej dwójki dramatycznie się skrzyżują.

Anita i Cyprian, pomimo wielkich chęci, nie mogą doczekać się potomka. Zaczyna to wywoływać ich frustrację. Przede wszystkim Anita czuje się coraz gorzej. Nie rozumie dlaczego nie może zajść w ciążę, skoro tak wielu kobietom udaje się to bez większego trudu. Namówiona przez koleżankę, decyduje się na in vitro. Temat ten budzi w Polsce wiele emocji. Autorka nie opowiada się jednoznacznie po stronie czy to zwolenników, czy przeciwników zapłodnienia pozaustrojowego. Pokazuje nam tę sytuację z perspektywy młodych ludzi, którzy bezskutecznie starają się o dziecko. Opisuje ich zmagania z kolejnymi próbami, nerwy, chaos w głowie i nadzieję na doczekanie potomka.

Ale sprawy nie idą po myśli małżonków. Pewnie dlatego zdesperowana Anita decyduje się na wynajęcie surogatki. I tu zaczyna się chyba najbardziej kontrowersyjna część powieści. W Polsce kolokwialne "wynajęcie brzucha" nie jest jednoznacznie uregulowane przez przepisy. Jedyne, co wiadomo to, że dziecko może mieć jedną matkę i jednego ojca oraz to, że matką jest ta kobieta, która dziecko urodziła. Wobec powyższego, nie pokrewieństwo genetyczne, a urodzenie jest kwestią decydującą o macierzyństwie. Brak jasnych przepisów sprawia, że "biologiczni" rodzice powołują się na adopcję ze wskazaniem, a kobieta, która urodziła, zrzeka się praw do dziecka. 

 

Wprawdzie książka porusza kwestie prawne, ale daleko bardziej skupia się na emocjach bohaterów. W końcu czy to coś złego, że kobieta chce mieć dziecko i robi wszystko, co umożliwia jej współczesna nauka, żeby je mieć? Tylko co się stanie, kiedy zamiast zdrowego rozsądku umysł zaczyna zatruwać obsesja? Anita jest pochłonięta myślami o dziecku, dlatego traktuje surogatkę przedmiotowo, jak inkubator potrzebny jedynie przez dziewięć miesięcy aż pojawi się dziecko.

I tu zaczyna się problem, bo wynajęta dziewczyna przestaje myśleć jedynie o pieniężnym charakterze transakcji.

Książka dała mi do myślenia. Z jednej strony zastanawiałam się jak można powierzyć urodzenie swojego dziecka obcej kobiecie, a z drugiej próbowałam wczuć się w sytuację kobiety, której organizm nie jest w stanie donosić ciąży. Dlaczego ma cierpieć, skoro współczesna medycyna pozwala innymi metodami osiągnąć to, co jeszcze niedawno wydawało się niemożliwe?

Nie mam zamiaru rozpoczynać tu dyskusji na temat moralności albo jej braku u bohaterów. Ich motywy nie do końca wydają mi się właściwe, ale przecież jeśli nie znajdujemy się w podobnej sytuacji, czy mamy prawo, żeby ich oceniać?

Życie jest nieprzewidywalne. Ktoś kiedyś powiedział, że najlepszy sposób, żeby rozbawić Boga to opowiedzieć mu o swoich planach. Nasze rozmyślania na temat przyszłości mogą bowiem szybko zostać zamiecione pod dywan albo wyrzucone na śmietnik, kiedy okaże się, że los ma na nas zupełnie inny pomysł.

"Karuzela" Agnieszki Lis jest właśnie ponurą odpowiedzią na snucie planów i marzeń na przyszłość. Renata jest gospodynią domową, zabieganą żoną i matką trójki dzieci. Codzienność zajmuje jej zawożenie pociech do szkoły, gotowanie, sprzątanie, odbieranie córki i dwóch synów, odrabianie z nimi lekcji, czekanie na wracającego z pracy męża. Frustracja mogłaby sięgać zenitu, ale pomimo początkowych narzekań, wydaje się, że bohaterka jest zadowolona ze swojego życia. 

Ale gdyby nie przeciwności losu, nie byłoby tej opowieści. Z dnia na dzień, ze względu na poważną chorobę spokój rodziny zostaje zburzony.  

Okładkę tej obszernej książki zdobi polecenie od samej Magdaleny Witkiewicz, która określa ją mianem wzruszającej. Zastanawiam się tylko, który moment aż tak bardzo rozemocjonował tę świetną pisarkę. Ja, choćbym wzięła kilof i zaczęła podkopywać się pod drugie, a może i nawet trzecie dno, nie zdołałam znaleźć momentów, które w pełni oddawałaby to określenie. Owszem, tematyka poruszana przez Agnieszkę Lis sama w sobie wywołuje współczucie, litość, żal czy smutek. Tyle, że sam wybór myśli przewodniej powieści nie gwarantuje wywołania uczuć adekwatnych do przedstawianego zagadnienia.

Przeczytałam już kilka pozycji, w których główny bohater/bohaterka został dotknięty chorobą nowotworową. I z reguły od początku czułam ogromną sympatię dla chorego i mocno kibicowałam, by znalazł w sobie siłę do walki, a lekarze odpowiednie lekarstwa. Tutaj, choć mocno się starałam, nie potrafiłam znaleźć w sobie przyjaznych uczuć dla Renaty. Rozumiałam, że kobieta boryka się z ogromnym brzemieniem, bo ma rodzinę, której jest potrzebna i ma w sobie wielką wolę życia, ale kiedy ważniejsze stawało się dla niej rozmyślanie o tym, co narozrabiał mąż, zaczęłam się zastanawiać co dla niej jest w końcu ważniejsze i czy aby na pewno jest to zdrowie. Odmalowana przez autorkę postać chyba w żadnym momencie nie wywołała we mnie cieplejszych uczuć, a przez to nie potrafiłam odpowiednio skupić się na całej historii.

W większości, w książce dominują dialogi. Suche, bez tych dodatkowych opisów, które pozwalają spojrzeć na sytuację oczami bohaterów. Jak dla mnie - kolejny minus. Wymiana zdań przesączała się przez kartki jak woda z dziurawej butelki. Czasem konwersacji było po prostu za dużo i nierzadko rozmowy nie wnosiły wiele do treści historii. Czy tylko ja nie pojmuję dyskusji o tabletce na chorobę lokomocyjną dla Miłosza? Czy był w niej ukryty sens, którego ja nie zdołałam zauważyć?

Nie podobały mi się również retrospekcje. Zazwyczaj z wielką uwagą wczytuję się we wspomnienia, bo dają wgląd w myśli bohatera i wyjaśniają kilka zawiłości, które pojawiają się w fabule. Ale te zaserwowane w "Karuzeli" nijak nie pasowały do aktualnego rozwoju sytuacji. Zwłaszcza rozmowy między tajemniczą dziennikarką i pisarzem. Wydawały się pochodzić z innej bajki, jakby miały znaleźć się w innej książce, a przez przypadek znalazły się tutaj. 

Nie wiem czy polecić tę książkę. Motyw chorób nowotworowych jest niezwykle ważny dla postrzegania tego problemu w społeczeństwie, w szczególności przeprowadzania regularnych badań. I naprawdę łatwo jest to wszystko zepsuć. Dlatego, ze względu na mnogość podobnych pozycji, radziłabym oszczędzić sobie czytania "Karuzeli" i znaleźć coś bardziej przystępnego.